Gergedan

Gergedan, otçul ve memeli bir hayvan türüdür. Karakteristik olarak boynuzlu burunları vardır ve onları diğer hayvanlardan ayıran en belirgin özellik budur. İki boynuzlu veya tek boynuzlu olurlar ve halk tıbbında onların boynuzlarının tedavi edici özelliğe sahip olduğu düşünülmektedir. Bu yüzden de çok fazla avlanmaya maruz kalmışlar, nesilleri tükenme derecesine gelmiştir. Boynuzları kimi zaman kupa olarak ve süs eşyası olarak da satılmakta, bulunduğu bölgelerin geleneksel ürünleri arasında yer almaktadır.
Yüz yıl öncesine kadar 500.000’in üzerinde bu hayvanlardan bulunduğu tahmin edilse de günümüzde araştırmacılar 29.000 civarında bu türün mevcut olduğunu belirtmektedirler. Yok olma tehlikesi olan türer arasında da ilk sıralarda yer alarak kırmızı listede bulunuyorlar. Boyları 2-4 metre, yükseklikleri 2 metre civarında olan bu hayvanların ağırlıkları 1-2 ton arasında değişmektedir. Koku alma ve işitme duyuları gelişmiş olsa da görme duyuları zayıftır.

Gergedanların Yaşam Alanı

gergedan-ozellikleriGergedan çeşitleri doğu ve güney Afrika’nın çayırlık bölgelerinde ve taşkınlık alanlarında yaşarlar. Kuzey Hindistan ve Güney Nepal’in bataklık bölgeleri de bu hayvanların en sık bulunduğu alanlardır. Ayrıca yağmur ormanlarının çok sulak alanlar olması da bu hayvanlar için ideal yaşam alanlarını oluşturur. Bazıları sadece Malezya ve Endonezya’nın yağmur ormanlarında ve bataklık alanlarında yaşarlar. Buralarda çok dar alanları kullanarak kendi yaşam alanlarını sınırlarlar. Gündüzleri ve geceleri çoğu zaman otlayarak geçiren bu hayvanlar sadece günün en sıcak saatlerini uyuyarak değerlendirirler. Dolayısıyla uyku saatleri yaşadıkları bölgelere göre değişse de gün ortası en ideal uyku saatleridir. Beslenmedikleri nadir zamanlarda çamur banyosu yapmayı tercih ederler. Soğutma çamurları bu hayvanların hem serinlemelerini sağlar hem de böceklerden korunmalarını sağlar. Araştırmalara göre çamur, onlar için doğal bir güneş kremidir. Erkek hâkim kurallar yaşam alanlarında geçerli olsa da genel olarak yalnız gezerler. Grup halinde gezdikleri nadirdir.

Gergedanların Coğrafi Yayılışı

gergedan-hayvanGergedan türü, çok fazla avlanmaya maruz kalmış bir hayvandır. Daha önceleri Çin’in ve Asya’nın güney kesimlerinde hemen her yerde yaşamaktaydılar. İran’ın doğu kesimleri de onların en sık bulunduğu yerlerdi. Fakat ateşli silahların kullanılması ve ormanlık alanları azalması onları bulundukları coğrafyaları oldukça sınırlandırmıştır. Bugün için Pakistan’ın güney kesimleri, Doğu Hindistan, Nepal, Bangladeş yoğun olarak bulundukları alanlardır. Buralar çok sıkı koruma altında, yaşam alanlarının yok edilmemesi için çaba sarf edilmektedir. Üçte ikisi Hindistan sınırları içinde yaşamaktadır.

Gergedanların Beslenmesi

Gergedan, ot obur bir hayvan türüdür. Yani sadece bitki örtüsü tüketerek beslenir. Geviş getirmezler. Beslendikleri bitkiler yaşam alanlarına ve türlerine göre değişiklik gösterir. Ağaçları, çalıları yiyebildikleri gibi uzun dudakları ağaçların yapraklarını, meyvelerini rahatlıkla toplayabilmelerine olanak sağlıyor. Bunun yanında çim gibi yerdeki yeşil otlar da onlar için ideal beslenme ürünleridir. Düz şekildeki burunları onların yerden de rahatlıkla beslenebilmelerine olanak verir. Akşamları ve sabah vakitleri havanın daha serin olduğu anlar, onların beslenmek için en ideal zamanlarıdır. Su kütlelerinin içine girdiklerinde de yiyecek ararlar. Sudaki baston, yosun, fil oto gibi yiyecekler onların sudayken rahatlıkla beslenebilmelerine imkân verir.

Gergedanların Üremesi

gergedanlarGergedan, üreme yönünden ilginç özelliklere sahiptir. Dişiler 3-4 yaşlarında, erkekler 7-9 yaşlarında erişkin hale gelir. Dişi, erkek tarafından izlenme isteği duyduğunda etrafa dışkı bırakır. Özel kokunun bulunduğu bu dışkı, erkeğe bir mesajdır. Bu kokuyu fark eden erkek, dişiye yaklaşır ve bir süre birlikte dolaşırlar. Dişi, kendisi için ideal erkek olduğunu kabul ederse çiftleşmeye karar verirler. Çiftleşme, 20 ila 80 dakika arasında gerçekleşir.

Gergedanların Hamilelik Dönemi

Gergedan, ortalama ömrü 30-35 yıl olan bir hayvan türüdür. Hamilelik dönemi bu hayvanlarda 13-18 arasında değişir. Doğum genel olarak tek yavru halinde gerçekleşir. Yavru, yaklaşık 65 kg ağırlığında dünyaya gelir. Teni pembemsi bir renge sahiptir ve karakteristik kıvrımları bulunsa da boynuzları henüz olmaz. Gelişmiş olarak dünyaya gelen yavru, 1 saat içinde ayağa kalkarak annesinin memesini emer. Her yavrunun sütle beslenmesi ortalama 2 yıl sürer. İlk bir yılda yavrunun büyümesi son derce hızlı olur ve gelişimini ilerletir. İki yaşından sonra yavaş yavaş kendi başına yaşamaya başlar ve zamanla tek başına kalmaya alışır. Bir dişinin iki doğumu arasında ortalama iki buçuk üç yıl bulunur.


Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir